Lãnh đạo nhạc viện

Lướt qua mấy trang báo, tôi tình cờ thấy có cái tin bổ nhiệm Giám đốc và Phó giám đốc Học viện Âm nhạc Quốc gia.

Thực ra thì việc ai làm Giám đốc hay Phó giám đốc Học viện Âm nhạc Quốc gia (aka Nhạc viện Hà Nội), suy cho cùng, chẳng ảnh hưởng gì cơm ăn áo mặc của tôi. Dưng tự nhiên thấy cùng lúc 2 người giữ vị trí nhất và nhì của Nhạc viện đều là những người xuất thân từ chuyên ngành biểu diễn âm nhạc, tôi thấy có gì đó lấn cấn trong tâm tư.

Tất nhiên, với kiến thức được trang bị sau mười mấy năm du học bên Cổ Nhuế, tôi không đủ năng lực để đánh giá liệu đề bạt nhạc sĩ Nguyễn Huy Phương (piano) và nhạc sĩ Bùi Công Duy (violin) là tốt cho quốc kế dân sinh hay không, dưng từ thủa cụ Cơ và cụ Quân lôi nhau ra tòa để chia con mấy lị chia của đến giờ, trong thâm tâm tôi vẫn nghĩ những người xuất thân từ ngành lý - sáng - chỉ (tức lý luận - sáng tác - chỉ huy) làm lãnh đạo các nhạc viện thì vẫn hay hơn.

Nói đến đây, tôi lại nhớ hồi mới ra trường đi làm có dịp nghe một ông thầy gì đó ở Học viện Hành chính Quốc gia giảng bài về quản lý hành chính nhà nước. Không nhớ là lúc đó đang giảng về chuyên đề gì, nhưng ông thầy bỗng dưng quay sang đánh giá tầm nhìn của nhạc sĩ Đỗ Nhuận khi định hướng cho người con trai là Đỗ Hồng Quân theo học ngành lý - sáng - chỉ, dù ban đầu anh Quân định theo học ngành piano.

Tôi không nhớ nguyên văn câu nói của ông thầy bữa đó, nhưng đại ý ông thầy cho rằng: Nếu Đỗ Hồng Quân theo học piano, thì thành công nhất chắc cũng chỉ đến mức làm người đệm đàn cho NSND Lê Dung hát thính phòng, nhưng vì theo học lý - sáng - chỉ nên ông mới trở thành một nhạc sĩ sáng tác và nhà chỉ huy dàn nhạc lừng lẫy của Việt Nam.

Mà tôi ngẫm ra, thì từ thủa cụ Cơ và cụ Quân ấy và các thứ đến nay, người sáng tác vẫn hay được đánh giá cao hơn người biểu diễn. Tỷ như những tên tuổi lẫy lừng của âm nhạc thế giới, như thể Beethoven, Mozart, Chopin, Johann Sebastian Bach hay Paganini… đều là những nghệ sĩ biểu diễn piano hoặc violin, nhưng khi nhắc đến các ông thì người ta phần lớn nghĩ đó là những nhà soạn nhạc vĩ đại hơn là những nhạc công.

Cơ mà thôi, dù những người lãnh đạo cao nhất Nhạc viện Hà Nội đều xuất thân chuyên ngành biểu diễn chứ không phải sáng tác hay chỉ huy, nhưng thấy nhạc sĩ Huy Phương được cử làm Giám đốc, tôi vẫn thấy ưng cái bụng hơn khi thấy vị trí đó được giao cho NSND Quốc Hưng như trước đó. Mặc dù báo chí và giới hàn lâm đánh giá Quốc Hưng sở hữu một giọng bass (aka nam trầm) rất hiếm, nhưng quả thật, mỗi lần nghe anh hát, tôi cứ thấy có gì đó… lấn cấn trong tâm tư.

Đối với một thằng lang bạt tận mười mấy năm ở xứ Cổ Nhuế mà không học được một chữ nào về lý luận, sáng tác, chỉ huy hay biểu diễn âm nhạc í mà, thì nhạc thính phòng có nghĩa là những bản nhạc chứa những nốt rất cao mà các ca sĩ không có giọng cao (tenor hay soprano) muốn hát được thì phải kiễng chân lên hoặc thậm chí nhảy cả lên bàn, lên ghế.

Chứ nhạc thính phòng lại chứa những nốt mà ca sĩ phải sở hữu giọng bass (nam trầm) hay contralto (nữ trầm) hoặc phải ngồi phệt xuống đất mới hát được í mà, về vocal thì nghe chẳng đã cái lỗ tai, mà về visual thì nom chả quý stộc tí nào.

Mà nói chả phải mê tín chứ, quý stộc mới nghe nhạc thính phòng, chứ không í mà, thì nghe quách Chi Pu hay Lệ Rơi hát luôn cho nó nhanh và dễ hiểu, phỏng ạ?

“Sáng tạo lịch sử không thể là thêm thắt, bịa đặt để mua vui”

Đó là nhời anh Tự Long khi trò chuyện với báo Dân Việt trong ngày đầu công chiếu một bộ phim mà anh có đóng một vai.

Đứng trước tượng Quan Vân Trường mà nói, thì mỗi lần thấy anh Long hát chèo hoặc diễn hài, mình chỉ muốn múc nước đổ vào tivi. Dưng phát biểu của anh Long vừa được biêu trong bài báo này thì mình lại hết sức đồng tình.

“Sáng tạo lịch sử không thể là thêm thắt, bịa đặt để mua vui”, cho nên, mình cho rằng, dững cá nhân, tập thể thêm thắt, bịa đặt lịch sử cần được lên án hết sức sâu sắc và quyết liệt, tỉ dụ như ông La Quán Trung.

Rõ ràng là theo chánh sử thì Tào Tháo không hề hành thích Đổng Trác, dưng ông La Quán Trung lại dám chép vào “Tam quốc diễn nghĩa” là ông Tháo cầm thất tinh đao đòi xiên ông Trác, xong sau đó giả vờ dâng đao.

Lúc các trấn chư hầu nổi lên chống ông Trác, thì “tam anh” (tức Lưu Bị, Quan Vũ, Trương Phi) cũng không choảng nhau với con nuôi của ông Trác, tức Lữ Bố. Thế mà ông Trung lại chép vào “Tam quốc diễn nghĩa” cái tích: Hổ Lao quan, tam anh chiến Lữ Bố.

Rồi cũng trong cơ sự choảng nhau giữa chư hầu các phương với Đổng Trác, Quan Vũ cũng chẳng chém chết mãnh tướng Hoa Hùng của ông Trác, thế mà ông Trung lại chép vào sách là ông Hùng chết dưới đao ông Vũ.

Ông Vũ lúc rời bỏ ông Tháo để tìm ông Bị cũng chẳng phá thành chém tướng của ông Tháo, dưng ông Trung lại tạc ra tích Quan Vân Trường quá ngũ quan trảm lục tướng, tức là vu cho ông Vũ vượt 5 cửa ải không có giấy phép, lại còn giết 6 tướng của ông Tháo. Tội này mà ra tòa thì không biết ông Vũ phải có bao nhiêu tay để bóc cho hết lịch.

Rồi ông Gia Cát Lượng cũng chẳng bày ra được cái mưu nào để đoạt của ông Tháo hơn 10 vạn mũi tên. Ông Lượng chẳng có phép như Tôn Ngộ Không để hô mưa gọi gió. Ông Lượng cũng chẳng oánh đàn để đuổi ông Tư Mã Ý… Thế mà ông Trung dám tạc chuyện ra để đưa vào “Tam quốc diễn nghĩa” dững tích dư là, “thuyền cỏ mượn tên”, “cầu gió đông”, “Võ hầu gảy đàn đuổi Trọng Đạt”…

Ông Tháo tuy bản tánh có hơi hám gái thật, dưng ông ấy không hề đòi chịch Điêu Thuyền (vì Điêu Thuyền là nhân vật không có thật). Lúc bại trận ở Xích Bích, ông có thua chạy hơi nhục thật, nhưng ông không hề đụng mặt Quan Vũ và phải xin xỏ Quan Vũ… Thế mà trong “Tam quốc diễn nghĩa”, ông Tháo hết đòi chịch Điêu Thuyền ở Hạ Phì thì lại hạ mình xin xỏ ông Vũ ở Hoa Dung, đến khổ. Mà ông Tháo đường đường là Đại Ngụy Thái Tổ Võ Hoàng đế, tức là tiên đế của nhà Đại Ngụy, chứ có phải là củ khoai của ráy đâu.

Vân vân và mây mây.

Tất cả những tình tiết đó, đều là sự bịa đặt trắng trợn của ông La Quán Trung, nhằm mục đích, không cần nói thì ai cũng biết, rõ ràng là để mua vui. Mà ông Trung mua vui quá đà đến nỗi, tiểu thuyết “Tam quốc diễn nghĩa” của ông được người ta nói là “bảy thực ba hư”. Tính sơ sơ, tất thảy cả bộ tiểu thuyết có 120 hồi, nhân tạm với 30% thì có đến 36 hồi là bịa đặt.

Ấy thế mà buồn cười cái, là có nhiều tổ chức, cá nhân lại đi biên dịch, xuất bản, chuyển thể, truyền bá bộ “Tam quốc diễn nghĩa” của ông Trung ra túa lua lua. Tỉ như, ở bên tàu thì Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV) đã dựng tiểu thuyết “Tam quốc diễn nghĩa” thành phim dững 2 lần, một lần vào năm 1996, một lần vào năm 2010. Ở nước khác thì cụ PKB đã dịch bộ này ra tiếng bản địa từ đầu thế kỷ 20, xong cụ BK thì hiệu đính bản dịch, còn NXB gì đó không tiện nêu tên đã xuất bản bộ này đâu đó vào năm 1976 ở H.,.

Ấy là chưa kể một loạt nhà xuất bản khác trên thế giới đã nhiều lần phát hành lại bộ “Tam quốc diễn nghĩa”, và đâu đó trên thế giới vẫn có dững đài truyền hình đã mua bản quyền phim “Tam quốc diễn nghĩa” về chiếu cho khán giả coi.

Thiệt thời buổi, hết chỗ nói!

Tam quốc diễn nghĩa - Hồi thứ 1d

Hồi thứ 1d
THIÊN HẠ THÍCH HỌC SINH VÀ LÝ
HỌ TRƯƠNG NHÂN LOẠN BÁN LÂU RA

Thế lớn trong thiên hạ, cứ giao lâu rồi lại hợp, hợp lâu thì lại giao. Như cuối đời nhà Chu, bảy nước giao tranh xâu xé nhau rồi sau lại hợp về nhà Tần. Đến khi Tần mất, thì Bái Công và Hạng Vương giao tranh hơn hơn ba năm, rồi sau thiên hạ cũng hợp về tay nhà Hán.

Nhà Hán, từ lúc vua Cao Tổ chém rắn trắng khởi nghĩa, thống nhất được thiên hạ, sau vua Quang Vũ lên ngôi, rồi truyền mãi đến vua Hoàn đế, Linh đế thì sinh ra nhiều chuyện khó tin.

Năm Kiến Ninh thứ nhất, một con hát ở Sài quận cứ nửa đêm lên cơn buồn lại đổ hột xoàn ra đếm.

Năm Kiến Ninh thứ tư, một người ở Lạc Dương không buôn bán hột gì cả cũng tích góp được hơn một tỉ ngân lượng.

Tháng 7 năm Quang Hoà thứ sáu, cùng lúc hơn mấy trăm hương lão ở Tuyên quận cùng ký văn tự kêu quan nha hủy điểm thi hương của các sĩ tử là con em mình, dù các sĩ tử đỗ đạt rất cao…

Từ đó trong dân gian sinh ra lắm lời đồn thổi, lòng người cũng vì thế trở nên xao xuyến, hoang mang.

Bấy giờ ở Bái huyện có ba anh em nhà họ Trương. Anh cả là Trương Giác, em hai là Trương Bảo, em út là Trương Lương.

Trương Giác vốn là học trò đi thi hỏng vì thiếu điểm môn Sinh học và Vật lý, nhân thế sinh ra bực mình vào núi hái thuốc. Đi đường gặp một cụ già mặt tròn mắt biếc, tay chống gậy lê, gọi Trương Giác vào trong một cái động, trao cho ba quyển sách và bảo rằng: “Thuật mầu nhiệm làm cho thiên hạ học hành đỗ đạt đều ở trong sách này. Ngươi nên thay trời dạy người, để cứu lấy đời.”

Trương Giác sụp xuống lạy, hỏi họ tên thì cụ già nói: “Ta là Nam Hoa lão tiên”, nói đoạn, hóa một trận gió biến mất.

Trương Giác được ba quyển sách ấy đem về ngày đêm học tập, không bao lâu biết đủ các phép di truyền, biến dị, tiến hóa…, lại rất thông thạo cơ học, lượng tử, quang học, điện và điện tử…. Giác tự xưng là Sinh Lý đạo nhân, mở lớp dạy học.

Người trong thiên hạ nghe đồn có cao nhân dạy Sinh học và Vật lý thì cũng tìm đến xin học. Giác chia học trò thành hai lớp, ai xin học Sinh học thì Giác dạy cho kiến thức về gen, tế bào, ARN, ADN, hô hấp, quang hợp…, kẻ xin học Vật lý thì Giác dạy cho định luật bảo toàn năng lượng, 3 định luật của Newton, thuyết tương đối rộng, thuyết tương đối hẹp…

Về sau, tiếng đồn về Giác loan ra, học trò đến xin theo học rất đông, vì ai đi thi cũng yếu Sinh học và Vật lý. Giác liền bàn với hai em: “Nay người trong thiên hạ yếu Sinh - Lý rất nhiều, mà sức ta thì có hạn, không thể dạy hết bọn họ được. Chi bằng viết sách truyền bá kiến thức để giúp bá tánh cải thiện Sinh - Lý.”

Bèn một mặt sai dựng lá cờ lớn, đề 4 chữ “Công ty Thu Phiến”, một mặt in hàng vạn quyển cẩm nang tên là “Lâu Ra Men”. Trương Giác xưng là Phê Văn Lú, Trương Bảo xưng Liễu Thúy Cà, còn Trương Lương xưng là Cương Hố Giao; nói với mọi người rằng: “Nay việc thi trượt vì thiếu điểm Sinh học và Vật lý sắp chấm dứt. Chuyện thi đâu đỗ đó cũng chẳng mấy mà thành hiện thực. Các ngươi nên theo học sách của ta để được xênh xang võng lọng.”

Học trò bốn phương học theo Trương Giác có tới bốn năm mươi vạn người. Khắp các châu Kinh, Từ, Duyện, Dự, Kí, Thanh, U, Tinh, nhà nào cũng mua sách “Lâu Ra Men” của Giác về đọc. Thế của Giác rất dữ dội, những các loại sách dạy về Sinh học và Vật lý như Via Gờ Ra, A Li Pát, Rốc Két Một Giờ… không sao địch nổi sách của Giác.

Sang năm sau, triều đình mở khoa thi. Người đọc sách của Giác ứng thí rất đông nhưng khi yết bảng vẫn thiếu điểm Sinh học và Vật lý. Bụng chúng đâm ra nghi ngờ sách của Giác nhưng không dám tố giác lên quan vì sợ bị đàm tiếu.

Về sau, có người phát giác anh em họ Trương bán sách “Lâu Ra Men” thu nhiều ngân lượng nhưng không nộp thuế, triều đình liền sai Bộ Hình bắt cả Phê Văn Lú, Liễu Thúy Cà và Cương Hố Giao bỏ ngục.

Ấy thật là:
Bán sách lâu ra tuy kiếm bộn
Nhưng mà tai vạ rước vào thân.

Chưa biết phen này anh em họ Trương hung kiết thế nào, xem hồi sau mới rõ.